Tỷ lệ tín dụng/GDP liên tục duy trì ở mức cao, có xu hướng gia tăng (năm 2024 là 135,6%). Việt Nam là một trong những quốc gia có tỷ lệ tín dụng/GDP cao nhất trên thế giới.
Theo báo cáo của Chính phủ gửi Quốc hội, nợ nhóm 2 đến cuối tháng 7.2025 là 236,4 nghìn tỉ đồng, chiếm 1,12% tổng dư nợ. Tổng nợ xấu nội bảng của hệ thống các tổ chức tín dụng (TCTD) – không bao gồm 5 ngân hàng đang được kiểm soát đặc biệt (VCBNeo, MBV, GPBank, Vikki Bank và SCB) là 343,1 nghìn tỉ đồng, chiếm 1,69% tổng nợ (năm 2020: 1,2%, năm 2024: 1,58%).
Báo cáo cho hay nợ xấu có xu hướng tăng do kinh tế trong nước bị ảnh hưởng tiêu cực của tình hình thế giới; các ngành sản xuất kinh doanh gặp nhiều khó khăn thời kỳ hậu COVID-19; áp lực vốn đối với kênh tín dụng ngân hàng còn lớn trong bối cảnh các kênh huy động vốn khác chưa thực sự phát huy hiệu quả…
Ngoài ra, thị trường chứng khoán, trái phiếu, bất động sản bộc lộ một số tồn tại, hạn chế, một số dự án bị đình trệ, hoạt động sản xuất kinh doanh bị ảnh hưởng.
Từ phía khách hàng vay, tình hình tài chính, khả năng trả nợ của khách hàng bị suy giảm; một số khách hàng cố tình chây ì không trả nợ, một số khách hàng sử dụng vốn sai mục đích, phương án sản xuất kinh doanh kém hiệu quả…
Thêm nữa, năng lực quản trị của một số TCTD còn hạn chế; công tác thẩm định, xét duyệt cấp tín dụng cũng như kiểm tra, giám sát quá trình vay vốn, sử dụng vốn vay thiếu chặt chẽ; hệ thống pháp luật còn một số bất cập, nhất là trong lĩnh vực quản lý đất đai, phá sản, giải thể doanh nghiệp…
“Nợ xấu hiện đang tập trung chủ yếu ở các TCTD yếu kém, tuy nhiên chưa thể xử lý nhanh được do nhiều khoản nợ liên quan đến vụ án, hồ sơ pháp lý chưa hoàn chỉnh và khả năng trích lập dự phòng rủi ro của TCTD còn hạn chế”, báo cáo nêu.
Bên cạnh đó, một số TCTD cấp tín dụng tập trung với tỷ trọng lớn đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cao như kinh doanh BĐS, tập trung tín dụng vào các khách hàng lớn và người có liên quan (đặc biệt là các khách hàng có liên quan đến chủ sở hữu của ngân hàng), các dự án BĐS cao cấp, có tính đầu cơ…; hoạt động đầu tư trái phiếu doanh nghiệp của một số TCTD còn tồn tại một số rủi ro.
Với các ngân hàng kiểm soát đặc biệt, Chính phủ ban hành 4 nghị quyết phê duyệt các phương án chuyển giao bắt buộc đối với 3 ngân hàng mua bắt buộc và Ngân hàng Đông Á. Theo đó, từng bước khắc phục các yếu kém, đưa các ngân hàng này dần lành mạnh về tài chính, đảm bảo khả năng hoạt động liên tục.
Tuy nhiên, việc xử lý đối với một số TCTD yếu kém còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc về hành lang pháp lý cũng như cơ chế hỗ trợ đối với TCTD tham gia xử lý, nhận chuyển giao bắt buộc; một số TCTD tiến độ triển khai phương án cơ cấu lại còn chậm…
Nguyên nhân dẫn đến hạn chế trong cơ cấu lại TCTD là thị trường quốc tế biến động phức tạp. Trong khi đó, kinh tế trong nước chịu ảnh hưởng tiêu cực của tình hình thế giới; rủi ro lạm phát nhập khẩu tăng…
Thêm nữa, sức ép cung ứng vốn cho nền kinh tế của hệ thống ngân hàng vẫn lớn trong bối cảnh thị trường tài chính phát triển chưa cân xứng.
“Nhu cầu vốn cho phát triển kinh tế-xã hội tăng cao trong khi huy động vốn từ thị trường trái phiếu doanh nghiệp, chứng khoán gặp nhiều khó khăn. Điều này tiềm ẩn rủi ro kỳ hạn, thanh khoản lớn đối với hệ thống ngân hàng (huy động ngắn hạn cho vay trung dài hạn)”, báo cáo nhận định.
Thực tế, tỷ lệ tín dụng/GDP liên tục duy trì ở mức cao, có xu hướng gia tăng (2021: 123,1%; 2022: 124,9%; 2023: 131,5%; 2024: 135,6%).
Theo WB, Việt Nam là một trong những quốc gia có tỷ lệ tín dụng/GDP cao nhất trên thế giới. Moody’s cảnh báo tỷ lệ tín dụng trong nước/GDP và tỷ lệ tổng tài sản của ngân hàng trong nước/GDP năm 2021 đã tăng lên 124% và 187% – là mức cao nhất các quốc gia xếp hạng Ba và Baa, cảnh báo về rủi ro bất ổn vĩ mô.
Chính phủ cho hay thời gian tới sẽ chỉ đạo các TCTD tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả; hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng theo chủ trương của Chính phủ; kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.
Ngoài ra, tháo gỡ khó khăn trong tiếp cận tín dụng ngân hàng, tạo điều kiện thuận lợi trong vay vốn tín dụng ngân hàng cho doanh nghiệp và người dân, góp phần đẩy lùi tín dụng đen; cơ cấu lại các TCTD và đẩy mạnh xử lý nợ xấu; tập trung thực hiện phương án xử lý các TCTD yếu kém…
Nguồn bài viết: 1thegioi.vn